Wij kiezen er bewust voor om hier in de vroegste ochtendgloren te zijn, wanneer de nevel nog tussen de rotsblokken hangt en de toeristenstroom nog ver weg is. Het is het moment waarop het licht het meest eerlijk is; het strijkt langs de enorme welvingen en onthult details die je later op de dag, in de felle zon, simpelweg mist. In dit blauwe uur lijken de kiezels, die soms wel achttien meter hoog de lucht in steken, tot leven te komen. Het geeft ons de mentale ruimte om ongestoord te kijken naar de pure essentie van vorm en massa, voordat we de eerste lijnen in onze schriftjes zetten.
Er is een specifiek ritme dat ontstaat wanneer je de eerste kilometers over de rotsachtige paden van Noord-Bretagne achter de rug hebt. Het is niet alleen het ritme van je voeten op de roze granieten ondergrond, maar ook het ritme van de wind die langs de kustlijn jaagt en de oceaan die onvermoeibaar tegen de rotsen beukt. Voor Alex en mij is dit het moment waarop de wereld buiten ons langzaam vervaagt en de wereld binnenin ons, de wereld van vormen en lijnen, begint te spreken.
Wij zijn geen wandelaars die een doel hebben in de zin van een eindpunt of een recordtijd. Wij wandelen om te oogsten. De Bretonse kust is voor ons een onuitputtelijke bron van inspiratie, maar de manier waarop we die inspiratie gebruiken is allesbehalve letterlijk. Het gaat om het gevoel van de ruimte, de kracht van de elementen en de manier waarop wij die energie vertalen naar onze eigen stenen.
Mensen vragen ons wel eens waarom we zo ver moeten reizen om inspiratie op te doen. Kan dat niet gewoon in het atelier aan de Kenauweg? Natuurlijk, in Leiden hebben we alles wat ons hart begeert, maar soms moet je je zintuigen overbelasten om je geest te kunnen legen. Met mijn ADHD is mijn hoofd vaak een bruisende verzameling van ideeën, plannen en observaties. De woeste kust van Bretagne werkt voor mij als een soort reset-knop.
Wanneer Alex en ik daar lopen, verdwijnen de dagelijkse beslommeringen. De ruis van de mails, de planning van de cursussen en de logistiek van de webshop maken plaats voor de pure observatie van massa en ruimte. We lopen kilometers weg, soms urenlang zonder veel te zeggen. Dat hoeft ook niet; we delen dezelfde taal, de taal van de vorm. Het is een meditatieve staat die je alleen bereikt door fysieke inspanning en de overweldigende aanwezigheid van de natuur.
Het is in die cadans dat de beste ideeën ontstaan. Niet wanneer je er hard over nadenkt achter een bureau, maar wanneer je lichaam aan het werk is en je geest de vrijheid krijgt om te dwalen. Het is een vorm van 'actief niksdoen' die essentieel is voor elke kunstenaar.
| Tekenen wat je voelt, niet wat je ziet Tijdens zo’n wandeling nemen we vaak de tijd om even te gaan zitten. Niet omdat we moe zijn, maar omdat een bepaalde vorm of een lichtinval ons dwingt om stil te staan. We pakken dan onze schriftjes erbij. Dit zijn geen gladde, perfecte schetsboeken; het zijn mijn 'chaos schriftjes', waarin alles mag en niets moet. Het belangrijkste advies dat ik aan iedere beginnende beeldhouwer in de masterclass geef, is dit: teken niet wat je ziet, maar teken wat je voelt. Als ik daar op een rots zit, ga ik niet de textuur van het graniet zitten natekenen of de exacte contouren van een rotsblok overnemen. Dat is het werk van een fotocamera. Ik probeer de spanning vast te leggen. Is het de manier waarop twee vormen tegen elkaar aan leunen? Is het de bocht van een pad die me doet denken aan een ruggengraat? |
| De vertaling naar de materie Hoewel Alex en ik samen deze inspiratie opzuigen, is de manier waarop we het verwerken totaal verschillend. Dat heeft alles te maken met onze expertise en de steensoorten waar we van houden. Mijn passie voor albast Ik word vaak getrokken naar albast. Voor mij is die steen de perfecte drager voor de herinnering aan het Bretonse licht. Albast heeft die unieke eigenschap dat het licht absorbeert en weer uitstraalt, bijna zoals de mist die soms over de roze rotsen van de kust kruipt. Wanneer ik werk in albast, zoek ik naar de zachtheid in de harde vorm. Ik gebruik de rondingen van de kiezels die we onderweg zagen, maar ik maak ze vloeiend, bijna vleselijk. In de masterclasses vertel ik vaak dat de steen een ziel heeft; al weet je dat ik dat woord liever vermijd, laten we zeggen dat de steen een innerlijke stem heeft die ik door middel van licht en transparantie probeer te versterken. |
| Alex en zijn liefde voor serpentijn Alex werkt op een heel andere manier. Zijn expertise ligt in de kracht en de aardse kwaliteit van bijvoorbeeld serpentijn. Waar ik zoek naar licht, zoekt Alex naar de diepte en de verbondenheid met de grond. In zijn werk zie je vaak de robuustheid van de Bretonse kust terug. De donkere, vaak mysterieuze kleuren van serpentijn lenen zich uitstekend voor de krachtige stapelingen en de zware massa die we op de Côte de Granit Rose zien. Zijn beelden hebben een aanwezigheid die je dwingt om erbij stil te staan, net zoals die enorme blokken graniet je dwingen om je eigen nietigheid te erkennen. Ondanks onze verschillende materialen, vloeien de indrukken van de wandelingen in beide werelden door. We gebruiken elkaars expertise om elkaar uit te dagen. "Zit er genoeg spanning in die negatieve ruimte?" of "Vangt deze lijn de beweging die we daar op die klif zagen?" |
Alles wat we onderweg zien en voelen, slaan we op in onze persoonlijke creatieve databank. Dat is iets wat ik iedereen wil meegeven: je hoofd is je belangrijkste gereedschap. Maar die databank moet je wel voeden. Je kunt niet verwachten dat er in het atelier zomaar iets briljants ontstaat als je je ogen niet de kost geeft in de buitenwereld.
Wandelen in de natuur is als het opladen van een batterij. De vormen van de kiezels, de manier waarop water in een poeltje tussen de rotsen blijft staan, de scheuren in het gesteente; het zijn allemaal lessen in compositie en anatomie. Want ja, ook rotsen hebben een anatomie. Ze hebben lagen, spieren van steen en een skelet dat bepaalt hoe ze de tand des tijds doorstaan.
In mijn lessen gebruik ik vaak de vergelijking met etens vormen om anatomie begrijpelijk te maken, maar bij de masterclass Schets naar Beeld gaan we een stap verder. Daar leer ik je hoe je die 'onlogische' vormen uit de natuur kunt gebruiken om je eigen handschrift te ontwikkelen. Het gaat erom dat je leert vertrouwen op je eigen waarneming en je eigen gevoel, precies zoals wij dat doen in onze 'chaos schriftjes'.
De reis van een indruk naar een beeld is een van de mooiste processen die er bestaan. In onze Masterclass Schets naar Beeld van twee zaterdagen, nemen we je mee in dit proces.
- Het vangen van het gevoel. We gaan niet alleen tekenen, we gaan 'kijken'. We gebruiken je eigen ervaringen en herinneringen als vertrekpunt. Heb je ergens gelopen waar je stil van werd? Wat was de vorm van die stilte? We maken schetsen die niemand hoeft te snappen, behalve jij. We zoeken naar de essentie van jouw idee.
- Dan gaan we ontdekken in driedimensionale vorm door het maken van studievormen, in verschillende materialen. Ook kijken wat hierbij bij jou past.
- De confrontatie met de steen. Hier begint het echte handwerk. We vertalen de vluchtige emotie van de schets naar de weerbarstige realiteit van de steen. Of je nu kiest voor de zachtheid van speksteen of de uitdaging van albast, wij begeleiden je bij elke stap. We leren je hoe je die innerlijke rust van de wandeling vasthoudt terwijl je met de beitel in je hand staat.
Het doel is niet dat je een kopie maakt van de werkelijkheid. Het doel is dat je een beeld maakt dat jouw verhaal vertelt. Dat is de expertise die we in het atelier in Leiden delen. We praten je niet naar de mond; we dagen je uit om dieper te graven, net zoals de zee de grotten in de Bretonse kust heeft uitgegraven.
Als je dit leest en je voelt die kriebel om iets te creëren, maar je weet niet waar je moet beginnen: ga wandelen. Laat je telefoon thuis, neem een simpel schriftje mee en een potlood. Kijk naar de wereld om je heen alsof je hem voor het eerst ziet. Let op de stapelingen van stenen, de lijnen van de bomen, de schaduwen op de grond.
En als je die indrukken eenmaal hebt verzameld en je bent klaar om er echt iets mee te doen, dan staan Alex en ik voor je klaar in ons atelier aan de Kenauweg. Samen gaan we op zoek naar de sculptuur die al die tijd al in je hoofd (en in je schriftje) zat te wachten om bevrijd te worden.
Wil jij de stap maken van inspiratie naar een tastbaar beeld?
Boek dan je plek in onze masterclass Schets naar Beeld. Laat ons je helpen om die woeste, prachtige ideeën van jou om te zetten in een kunstwerk waar je trots op kunt zijn. De stenen liggen al op je te wachten.
RSS-feed